2027 lijkt nog ver weg, maar wachten is geen optie. Europese regels rond ontbossing, verpakkingen, allergenen, machines, minerale oliën en duurzaamheidsclaims grijpen tegelijk in op producten, processen en ketendata. Wat moet nu op de prioriteitenlijst? Waar zitten de grootste risico’s? En hoe voorkom je dat compliance uitmondt in losse spoedprojecten? Grietje Van Weert, Business Unit Manager Training & Knowledge centre bij Normec Foodcare, maakt de balans op.
“Omdat de voorbereidingstijd nu begint. Verschillende regelgevingsdossiers komen tegelijk samen en raken veel meer dan alleen het etiket of het eindproduct. Ze hebben gevolgen voor grondstoffen, herkomstdata, verpakkingen, machines, software, leveranciersinformatie en marketingclaims. QA moet daarom de verbinding leggen tussen inkoop, productie, engineering, R&D, marketing, duurzaamheid en legal. Wie ieder dossier apart beheert, ziet belangrijke kruisverbanden over het hoofd en loopt het risico te laat te ontdekken dat essentiële data of bewijsstukken ontbreken.”
“Niet in de verklaring zelf, maar in de kwaliteit van de informatie erachter. De EUDR vraagt dat ondernemingen voor onder meer rundvlees, cacao, koffie, oliepalm, rubber, soja en hout aantonen dat producten legaal zijn geproduceerd en niet afkomstig zijn van grond die na 31 december 2020 is ontbost. Voor hout geldt ook dat geen bosdegradatie mag hebben plaatsgevonden.
“De vraag die QA vandaag moet stellen is: kunnen wij de herkomst daadwerkelijk tot op het productieperceel onderbouwen? Daarvoor zijn geolocatie, een gedocumenteerde risicoanalyse en passende risicobeperkende maatregelen nodig. Ook wanneer je niet zelf de due-diligenceverklaring indient, moet je betrouwbare en herleidbare informatie kunnen doorgeven. Een ontbrekende schakel bij een leverancier kan straks de markttoegang van jouw product raken.”
“Omdat de PPWR-verpakkingen transformeert van een inkoopitem naar een volwaardig compliance-dossier. De verordening is sinds 12 augustus 2026 van toepassing en raakt alle verpakkingen en verpakkingsafval. Voor voedselcontactverpakkingen zijn de PFAS-beperkingen direct relevant. Richting 2030 volgen strengere eisen rond design for recycling, recycleerbaarheid, minimale verpakking en gerecycleerde kunststof. In 2035 moet verpakking aantoonbaar op schaal worden gerecycleerd en vanaf 2038 worden de drempels verder aangescherpt.”
“QA heeft daarom per verpakking zicht nodig op materialen, gewichten, gerecycleerd gehalte en bewijs rond PFAS en andere relevante stoffen. Ook lege ruimte, hergebruik, navulconcepten, eenmalig gebruik en BPA-vragen aandacht. Denk daarom nu al na over het toekomstige verpakkingsdesign, zodat je zelf richting kunt geven aan ontwikkelkeuzes, investeringen en kosten voordat regelgeving, (retail)klanten de voorwaarden bepalen. Houd daarbij rekening met de volledige impact van een verpakkingswijziging: een nieuwe verpakking vraagt vaak ook om nieuwe validaties, bijvoorbeeld van houdbaarheid, productbescherming, voedselveiligheid en geschiktheid voor het productieproces.”
Ontdek welke aandachtspunten duurzame verpakkingen meebrengen voor houdbaarheid en voedselveiligheid. Lees het verdiepende artikel en ga goed voorbereid aan de slag.
Download de position paper of bekijk het webinar en vertaal de nieuwe regels naar concrete keuzes voor jouw organisatie
“Alleen wanneer de waarschuwing het resultaat is van een onderbouwde risicoafweging, niet wanneer ze uit voorzorg standaard wordt toegevoegd. De Codex-richtlijn voor Precautionary Allergen Labelling stelt dat eerst doeltreffende preventieve allergenenbeheersing moet zijn toegepast. Daarna moet een risicoanalyse aantonen dat onbedoelde aanwezigheid niet voldoende kan worden voorkomen én een relevant risico vormt. PAL vervangt dus nooit goede productiepraktijken, scheiding in tijd en ruimte, reiniging of een correcte ingrediëntendeclaratie.”
“De bewijsvoering wordt doorslaggevend. Leg per product en proces kruiscontactscenario’s, beheersmaatregelen en ondersteunende data vast. Documenteer waarom PAL wel of niet nodig is en herbeoordeel de beslissing bij iedere relevante wijziging in receptuur, leverancier, proces of lijn.”
Met de Normec QRA Allergen Tool voer je complexe allergenenrisicoanalyses consistent en reproduceerbaar uit. Je combineert proces-, grondstof- en receptuurdata, volgt de onderbouwing stap voor stap en legt helder vast waarom een voorzorgswaarschuwing wel of niet nodig is. Vraag een demo aan en ontdek hoe je allergenenmanagement efficiënter én beter onderbouwd organiseert.
“Ja. Vanaf 20 januari 2027 omvat machineveiligheid nadrukkelijk ook software, AI, autonome functies, cybersecurity en updates. Een substantiële fysieke of digitale wijziging kan ertoe leiden dat de uitvoerder juridisch als fabrikant wordt beschouwd. Daarmee komen verplichtingen rond risicobeoordeling, technisch dossier, conformiteitsverklaring, CE-markering en instructies rechtstreeks bij jouw organisatie te liggen.”
“Daarom moet vóór een ombouw, lijnintegratie of software-update duidelijk zijn wie de wijziging beoordeelt en wie welke verantwoordelijkheid draagt. QA, engineering, technische dienst en inkoop moeten daarbij één proces volgen. Wacht je met die beoordeling tot na de installatie, dan kan een technische verbetering onverwacht een nieuw compliance- en productveiligheidsrisico creëren.”
“Dat is precies de controle die bedrijven nu moeten uitvoeren. Vanaf 1 januari 2027 zijn de Europese maximumgehalten voor MOAH voorzien, terwijl voor MOSH-monitoring centraal blijft staan. De waarden verschillen per productcategorie. Voor verschillende oliezaden, plantaardige oliën en melkvet wordt 2,0 mg/kg genoemd. Voor onder meer aardnoot-, sesam-, kokos-, kiem- en zemelolie is een gefaseerde aanscherping voorzien van 6,0 mg/kg in 2027 naar 4,0 mg/kg in 2028 en 2,0 mg/kg in 2030.”
“De eerste stap is elk product correct aan de toepasselijke categorie koppelen. Pas daarna kun je specificaties, analysemethoden en leveranciersafspraken gericht actualiseren. Beperk de bronanalyse bovendien niet tot grondstoffen: ook smeermiddelen, proceshulpmiddelen, transport, opslag en verpakkingen kunnen bijdragen. Zeker in de feedsector kan contaminatie vroeg in de keten ontstaan en pas veel later zichtbaar worden.”
Wil je weten waar contaminatie kan ontstaan, welke risico’s voor jouw producten relevant zijn en hoe je analyses en leveranciersafspraken gericht aanscherpt? Download de whitepaper over MOSH en MOAH in levensmiddelen en vertaal de nieuwe aandachtspunten naar een praktisch beheersplan.
“Vooral brede woorden als ‘groen’, ‘milieuvriendelijk’ of ‘duurzaam’ wanneer niet precies duidelijk is waarop ze zijn gebaseerd. Sinds 27 september 2026 gelden aangescherpte regels voor duurzaamheidsinformatie aan consumenten. Ook labels zonder onafhankelijke certificeringsregeling of publieke basis, claims over een volledig product die slechts door één aspect worden gedragen en klimaatclaims die uitsluitend op CO₂-compensatie steunen, zijn niet toegestaan.”
“Behandel een claim daarom zoals een productspecificatie: definieer exact wat je beweert, leg het bewijs vast, wijs een eigenaar aan en regel goedkeuring vóór publicatie. Controleer niet alleen etiketten en verpakkingen, maar ook websites, reclame, verkooppuntmateriaal en sociale media. Een sterke claim is specifiek, actueel en controleerbaar. Meetbare doelstellingen, een transparante methode en waar nodig onafhankelijke toetsing maken het verschil tussen overtuigende communicatie en een compliance-risico.”
“Duurzaamheid is geen los project en ook niet alleen een rapportageverplichting. Klanten, retailers, ketenpartners en financiële instellingen vragen steeds vaker om betrouwbare informatie over bijvoorbeeld energieverbruik, CO₂-uitstoot, grondstoffen, verpakkingen, medewerkers en governance. Ook organisaties die niet verplicht onder de CSRD vallen, zullen die vragen dus moeten kunnen beantwoorden. De uitdaging is om daarvoor niet telkens nieuwe vragenlijsten, losse Excelbestanden en afzonderlijke databronnen op te bouwen.”
“De VSME-standaard biedt kleine en middelgrote ondernemingen een praktische, vrijwillige structuur om duurzaamheidsinformatie centraal te verzamelen en voor meerdere stakeholders te gebruiken. Dat vermindert dubbel werk, maakt resultaten beter vergelijkbaar en helpt om duurzaamheid stap voor stap te integreren in bestaande kwaliteits- en managementsystemen. Voor QA ligt hier een logische rol: veel relevante data over leveranciers, grondstoffen, verpakkingen, processen, risico’s en verbetermaatregelen zijn al binnen het kwaliteitsmanagement aanwezig. Door die informatie gericht te verbinden met duurzaamheidsdoelstellingen, ontstaat niet alleen een rapport, maar ook stuurinformatie voor concrete verbetering.”
Ontdek hoe je duurzaamheid praktisch en aantoonbaar integreert in jouw organisatie bij duurzaamheid in de voedingsindustrie. Wil je ESG-vragen van klanten, retailers en financiële instellingen efficiënter beantwoorden? Lees dan meer over VSME-duurzaamheidsrapportage.
“Begin met één geïntegreerde impactanalyse. Breng de relevante productgroepen, grondstoffen, verpakkingen, machines en claims in kaart. Bepaal per onderwerp wie eigenaar is van de data, de beoordeling en de goedkeuring. Controleer vervolgens waar informatie ontbreekt en of leveranciersbeheer, change control, etikettering, technische dossiers en interne communicatie echt op elkaar aansluiten.”
“Mijn belangrijkste boodschap is eenvoudig: 2027 begint vandaag. De organisaties die straks grip houden, zijn niet per se degene met de meeste mensen, maar degene met betrouwbare data, traceerbare beslissingen, actuele specificaties en duidelijke verantwoordelijkheden. Als dat fundament staat, wordt nieuwe regelgeving geen reeks spoedprojecten, maar een beheersbaar programma dat compliance, klantvertrouwen en bedrijfscontinuïteit versterkt.”
Onze experts denken graag met je mee en helpen je snel op weg.
Vanaf 20 januari 2027 is Machineverordening (EU) 2023/1230 volledig van toepassing. Voor de voedingsindustrie vraagt dit naast mechanische veiligheid ook aandacht voor digitale veiligheid, software, cybersecurity, technische documentatie en wijzigingen aan bestaande machines en productielijnen.
De Europese Unie heeft met Richtlijn (EU) 2024/825 de regels rond oneerlijke handelspraktijken aangescherpt om consumenten beter te beschermen tegen greenwashing. Algemene milieuclaims, klimaatclaims op basis van compensatie en niet-transparante duurzaamheidslabels komen nadrukkelijker onder toezicht te staan. België heeft de richtlijn al omgezet via de wet van 22 juli 2026. Nederland heeft de richtlijn geïmplementeerd via de Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor consumenten. De impact zit vooral in verpakkingen, websites, marketinguitingen en duurzaamheidsclaims richting afnemers en consumenten. De Europese richtlijn is gepubliceerd op 6 maart 2024 en moest vanaf 27 september 2026 worden toegepast.
De omschakeling naar duurzame verpakkingen is in volle versnelling. Bedrijven kiezen massaal voor recycleerbare oplossingen, mono materialen en packaging designs die beter aansluiten bij Europese recyclagedoelstellingen. Die evolutie is logisch én noodzakelijk.
UTRECHT – De toepassing van de Europese ontbossingsverordening (EUDR) komt dichterbij. Voor veel voedingsbedrijven betekent dit dat de herkomst van relevante grondstoffen niet alleen bekend zijn, maar ook ontbossingsvrij, dat ze legaal geproduceerd zijn en aan de toepasselijke due-diligence verplichtingen voldoen. Eerdere proefinspecties van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) laten bovendien zien waar het in de praktijk kan misgaan. Alleen informatie verzamelen is niet voldoende. Bedrijven moeten risico’s daadwerkelijk beoordelen en, waar nodig, passende maatregelen nemen.
