Sinds 12 augustus 2026 is de Europese Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR) van toepassing. Daarmee is een belangrijke nieuwe fase aangebroken voor alle organisaties die verpakkingen produceren, importeren, gebruiken of op de Europese markt brengen. De regelgeving stelt strengere eisen aan onder meer schadelijke stoffen, recyclebaarheid, materiaalgebruik, hergebruik en de onderbouwing van compliance.
Voor bedrijven in de voedingsindustrie is dit geen ontwikkeling voor de verre toekomst. De eerste verplichtingen gelden nu al, terwijl aanvullende eisen de komende jaren gefaseerd volgen. Het is daarom belangrijk om inzicht te hebben in uw verpakkingsportfolio en tijdig te bepalen welke aanpassingen nodig zijn.
Wat is de PPWR?
De PPWR is de nieuwe Europese verordening voor verpakkingen en verpakkingsafval. De regelgeving vervangt grotendeels de eerdere Europese verpakkingsrichtlijn en geldt rechtstreeks in alle EU-lidstaten. Hierdoor ontstaat één geharmoniseerd Europees kader voor de volledige levenscyclus van verpakkingen: van ontwerp en productie tot gebruik, hergebruik en afvalverwerking.
De belangrijkste doelstellingen zijn:
- het terugdringen van verpakkingsafval;
- het verminderen van onnodig materiaalgebruik;
- het verbeteren van de recyclebaarheid van verpakkingen;
- het stimuleren van hergebruik en refill-oplossingen;
- het verhogen van het aandeel gerecycled materiaal;
- het beperken van schadelijke stoffen in verpakkingen;
- het harmoniseren van etikettering en consumenteninformatie binnen de EU.
De PPWR is van toepassing op vrijwel alle verpakkingen, ongeacht het gebruikte materiaal. Dat betekent dat niet alleen verpakkingsproducenten worden geraakt, maar ook voedingsmiddelenproducenten, merkeigenaren, importeurs, retailers en distributeurs.
Wat geldt vanaf 12 augustus 2026?
Hoewel veel doelstellingen richting 2030 gaan, zijn onderdelen van de PPWR sinds 12 augustus 2026 al van toepassing. Een belangrijke wijziging voor de voedingsindustrie is de beperking van PFAS in voedselcontactverpakkingen.
Voedselcontactverpakkingen die PFAS bevatten in concentraties gelijk aan of hoger dan de vastgestelde grenswaarden mogen niet meer op de Europese markt worden gebracht. Dit is onder andere relevant voor vet- en waterafstotende verpakkingen, zoals bakpapier, pizzadozen, fastfoodverpakkingen, snackverpakkingen en andere gecoate materialen.
Daarnaast wordt aantoonbare compliance steeds belangrijker. Afhankelijk van de positie van een organisatie binnen de keten moeten bedrijven kunnen onderbouwen dat verpakkingen aan de geldende eisen voldoen. Denk hierbij aan:
- actuele materiaal- en productspecificaties;
- informatie en verklaringen van leveranciers;
- technische documentatie;
- een onderbouwde conformiteitsbeoordeling;
- een EU-conformiteitsverklaring waar deze verplicht is;
- analytisch bewijs wanneer documentatie onvoldoende zekerheid biedt.
Een leveranciersverklaring vormt daarbij een belangrijke basis, maar is niet altijd voldoende. Verpakkingen kunnen bestaan uit verschillende materialen, coatings, inkten, lijmen en additieven. Daardoor is niet altijd direct zichtbaar welke stoffen aanwezig zijn of welke partij binnen de keten over de benodigde informatie beschikt.
Welke eisen volgen de komende jaren?
De PPWR wordt stapsgewijs verder ingevoerd. Voor bedrijven is het daarom belangrijk om niet alleen naar de huidige verplichtingen te kijken, maar ook naar de eisen die bij toekomstige verpakkingsbeslissingen een rol spelen.
Belangrijke ontwikkelingen zijn:
Geharmoniseerde etikettering
Vanaf 2028 wordt een geharmoniseerd Europees systeem voor verpakkingsetikettering ingevoerd. Dit moet consumenten duidelijker informeren over de samenstelling van verpakkingen en de juiste afvalstroom.
Recyclebare verpakkingen
Vanaf 2030 moeten verpakkingen ontworpen zijn voor recycling. Verpakkingen worden beoordeeld aan de hand van Europese recyclebaarheidsprestatieklassen. Vanaf 2035 moet ook worden aangetoond dat verpakkingen op grote schaal kunnen worden ingezameld, gesorteerd en gerecycled.
Gerecycled materiaal
Voor verschillende soorten kunststof verpakkingen gaan vanaf 2030 minimumpercentages voor gerecycled materiaal gelden. De exacte eisen zijn onder andere afhankelijk van het verpakkingstype en de toepassing. Voor sommige voedselcontactverpakkingen en andere specifieke categorieën gelden uitzonderingen of afwijkende bepalingen.
Minder en efficiënter verpakken
Verpakkingen moeten worden beperkt tot het gewicht en volume dat noodzakelijk is voor hun functie. Vanaf 2030 mogen gevulde gegroepeerde verpakkingen, transportverpakkingen en e-commerceverpakkingen in principe niet meer dan 50% lege ruimte bevatten.
Hergebruik en refill
De regelgeving introduceert gefaseerd verplichtingen voor hergebruik en refill. Dit raakt onder meer transportverpakkingen, gegroepeerde verpakkingen, bepaalde drankverpakkingen en afhaalverpakkingen.
Beperkingen op bepaalde verpakkingen
Vanaf 2030 worden voor specifieke verpakkingscategorieën beperkingen of verboden ingevoerd. Dit raakt onder andere bepaalde eenmalige kunststofverpakkingen en individuele portieverpakkingen.
Wat betekent dit voor uw organisatie?
De impact van de PPWR verschilt per organisatie. Uw verplichtingen zijn afhankelijk van uw rol binnen de keten, het type verpakking, het gebruikte materiaal en de manier waarop de verpakking op de Europese markt wordt gebracht.
Toch zijn er een aantal stappen die iedere organisatie nu kan nemen:
- Breng uw volledige verpakkingsportfolio in kaart.
- Bepaal per verpakking uw rol en verantwoordelijkheid binnen de keten.
- Verzamel materiaalinformatie, specificaties en leveranciersdocumentatie.
- Identificeer verpakkingen met een verhoogd risico, zoals gecoate voedselcontactmaterialen.
- Beoordeel de huidige én toekomstige compliance van uw verpakkingen.
- Leg prioriteiten vast in een concreet actieplan richting 2028, 2030 en 2035.
Wachten tot alle details definitief zijn uitgewerkt, brengt risico’s met zich mee. Het aanpassen van verpakkingen, kwalificeren van alternatieve materialen, uitvoeren van onderzoek en wijzigen van leveranciersafspraken kan veel tijd kosten. Bovendien kunnen retailers en afnemers eerder aanvullende informatie of bewijs opvragen.
Van regelgeving naar een praktisch actieplan
Normec Foodcare helpt organisaties om de PPWR te vertalen naar concrete en haalbare acties. We brengen uw verpakkingen, processen en verantwoordelijkheden in kaart en beoordelen waar risico’s of ontbrekende informatie aanwezig zijn.
Afhankelijk van uw situatie ondersteunen wij onder meer met:
- intake en scopebepaling;
- mapping van uw verpakkingsportfolio;
- compliance- en gapanalyses;
- beoordeling van specificaties en leveranciersdocumentatie;
- PFAS-onderzoek van voedselcontactverpakkingen;
- advies over materiaalkeuzes en verpakkingsoptimalisatie;
- een gefaseerde roadmap richting toekomstige PPWR-eisen;
- praktische begeleiding bij de implementatie.
Zo krijgt u niet alleen inzicht in wat de PPWR voorschrijft, maar vooral in wat dit concreet betekent voor uw organisatie en welke stappen als eerste nodig zijn.
Weet u al of uw verpakkingen voldoen?
De PPWR is niet langer alleen iets om op voor te bereiden: de eerste verplichtingen zijn van toepassing. Dit is daarom het moment om te controleren waar uw organisatie staat.
Wilt u weten welke PPWR-eisen voor uw verpakkingen gelden, waar de belangrijkste risico’s liggen en welke acties u moet prioriteren? Onze specialisten helpen u graag met een intake, compliance-analyse of gericht advies.